14/07/2026
CÁC PHƯƠNG PHÁP TÍNH GIÁ THÀNH MÀ ĐI LÀM THỰC TẾ BẮT BUỘC PHẢI BIẾT
Nhiều bạn đi làm rồi nhưng vẫn lúng túng ở phần tính giá thành. Không phải vì khó, mà vì chưa hiểu bản chất nên áp dụng sai phương pháp. Hoặc đơn giản là mn không biết khi nào nên sử dụng phương pháp đó...
Tôi chia sẻ lại cho mn các phương pháp đang dùng thực tế, kèm theo lưu ý quan trọng để tránh sai.
+ Thứ nhất là phương pháp giản đơn.
Đây là phương pháp phổ biến nhất và dùng rất nhiều trong thực tế. Áp dụng khi chi phí nguyên vật liệu trực tiếp (621) có thể tách riêng cho từng sản phẩm hoặc dịch vụ.
Còn chi phí nhân công (622) và chi phí sản xuất chung (627) thì có thể dùng chung, sau đó phân bổ lại. Nếu tách riêng được luôn thì càng tốt.
Nhưng có một lỗi rất nhiều bạn đang mắc. Đó là lấy nguyên vật liệu theo định mức rồi hạch toán thẳng Nợ 621 Có 152, nhưng lại không kiểm kê thực tế.
Nếu không kiểm kê, số liệu chỉ là “ước tính”, không phản ánh đúng thực tế. Phương pháp này chỉ thực sự chuẩn khi doanh nghiệp ít hoặc không có sản phẩm dở dang cuối kỳ.
+ Thứ hai là phương pháp hệ số.
Áp dụng khi nguyên vật liệu đầu vào dùng chung cho nhiều sản phẩm và không thể tách riêng chi phí 621 cho từng loại.
Lúc này phải có hệ số quy đổi giữa các sản phẩm. Ví dụ cùng một nguyên liệu nhưng tạo ra nhiều loại sản phẩm khác nhau, thì sẽ quy đổi về một sản phẩm chuẩn để tính giá thành.
Phương pháp này hay gặp ở các ngành sản xuất hàng loạt như nhựa, hóa chất, thực phẩm.
+ Thứ ba là phương pháp tỷ lệ.
Cũng giống như phương pháp hệ số ở chỗ chi phí đầu vào dùng chung, nhưng điểm khác là không có hệ số quy đổi.
Thay vào đó, doanh nghiệp phải có giá thành kế hoạch cho từng sản phẩm, rồi phân bổ chi phí thực tế theo tỷ lệ đó.
Nếu không có giá thành kế hoạch thì gần như không áp dụng được phương pháp này.
+ Thứ tư là phương pháp theo đơn đặt hàng.
Áp dụng với những doanh nghiệp chỉ sản xuất khi có đơn hàng, ví dụ như gia công, xây dựng, cơ khí, in ấn…
Mỗi đơn hàng sẽ được theo dõi riêng về chi phí và giá thành. Tuy nhiên, nhiều bạn vẫn nhầm là sản xuất theo đơn hàng nhưng lại tính giá thành theo từng sản phẩm riêng lẻ trong đơn, dẫn đến sai lệch.
Bản chất ở đây là phải theo dõi theo từng đơn hàng, không phải từng sản phẩm rời rạc.
+ Thứ năm là phương pháp phân bước.
Áp dụng khi doanh nghiệp có nhiều công đoạn sản xuất liên tiếp, và sản phẩm của bước trước chính là nguyên liệu đầu vào của bước sau.
Ví dụ doanh nghiệp có nhiều phân xưởng, mỗi phân xưởng tạo ra bán thành phẩm, sau đó chuyển sang bước tiếp theo để hoàn thiện sản phẩm cuối cùng.
Lúc này phải tính giá thành theo từng bước, rồi cộng dồn lại mới ra giá thành cuối cùng.
WOW TUYỆT VỜI!
Muốn làm giá thành tốt, đừng học thuộc phương pháp.
Hãy hiểu dòng chảy của chi phí trong doanh nghiệp mình.
Chi phí đi như thế nào, sản phẩm tạo ra ra sao, thì tự nhiên em sẽ biết mình phải dùng phương pháp gì. Đó là 1 chút kn muốn chia sẻ mn, nếu còn thiếu sót gì mn bổ sung ở comment để mn cùng học hỏi nhé
p/s: nhận khoá học và quà tặng kế toán MIỄN PHÍ
