25/07/2021
Hôm nay mình sẽ viết về một bệnh khá phổ biến ở cây hồ tiêu đó là bệnh héo nhanh
1. Triệu chứng
Triệu chứng đầu tiên là héo rũ nhẹ ở ngọn, lá héo cong vào bên trong, sau đó toàn dây rụng sớm. Héo rũ và rụng lá quan sát rõ khi cổ rễ chính bị nhiễm bệnh và thối. Phần cổ rễ nhiễm bệnh hóa nâu và trở nên thối, thường chảy ra dịch có mùi thối và màu tối. Các lá mà nhiễm nấm bệnh thường được tìm thấy ở gốc sát mặt đất, lá nhiễm bệnh có hình tròn, với tia nấm ở ngoài rìa và vành mô bệnh dạng giọt dầu. Bệnh phát triển rất nhanh vì vậy dây hồ tiêu bị bệnh sẽ chết sau 1-2 tuần
2. Nguyên nhân
Bệnh chết nhanh do loài nấm có tên là phytophtora capsici gây ra.
Bệnh thường gây hại nặng nếu đất thoát nước kém trong mùa mưa và hầu hết các giống tiêu thương mại sẽ nhiễm bệnh. Ở miền Đông Nam Bộ và Tây Nguyên bệnh thường phát sinh từ tháng 6-10. Còn ở các tỉnh miền trung là từ thàng 10-3 năm sau. Nguồn bệnh ban đầu là bào từ hậu và bào tử trứng ở trong đất, tàn dư thực vật. P.capsici thường nhiễm rễ chính, sau đó phát triển lên gốc rễ, hoặc từ dây lươn phát triển vào gốc rễ hoặc nhiễm trực tiếp vào phần gốc sát mặt đất. Trong trường hợp trường hợp nấm nhiễm các rễ con và gây chết các rễ con thì chỉ gây hiện tượng chết chậm. P.capsici nhiễm trên lá và gié hoa, quả sát mặt đất do mưa bắn lên. Nhiệt độ gây hại là từ 18-35°c tùy theo vùng khí hậu. Bệnh thường gây hại ở đất nghèo Ca,Mg,K, nhưng giàu đạm. Mối và ốc sên có thể làm lây lan từ bệnh sang cây khỏe.
3. Biện pháp phòng trừ
Cần sử dụng biện pháp quản lí tổng hợp
-Thiết kế vườn tiêu: Đất trồng là loại đất tơi xốp, dễ thoát nước, không úng vào mùa mưa, độ dày tâng đất tối thiểu 70cm, ph từ 5,5-7,0 là thích hợp cho tiêu. Đata cần được cày bừa và xử lí nấm trước khi trồng 2-4 tuần
- Vệ sinh đồng ruộng: Tỉa bỏ cành lươn, cành quả mọc ở gốc tiêu sát mạt đất thông thoáng phần gốc khoảng 30-50cm. Làm cỏ và loại bỏ các kí chủ của nấm bệnh. Hàng năm phải xử lí vôi cho vườn tiêu đầu mùa mưa trước khi bón phân từ 7-10 ngày. Nếu phát hiện cây bị bệnh cần tiêu hủy ( đốt bỏ) và bón vôi vào gốc cây bệnh. Rong tỉa cây che bóng và cây trụ sống để vườn thông thoáng và có ánh sáng chiếu xuống đất trong mùa mưa nhằm hạn chế sự phát triển của nấm bệnh.
- Kiểm dịch thực vật: Không mang cây giống, vạt liệu làm giống, đất đai từ vườn bệnh vàovuonwf khỏe. Ngăn ngùa gia súc, người đi lại giữa vuinwf bệnh và vườn khỏe. Khử trùng các dụng cụ canh tác, chăm sóc bằng thuốc gốc đồng (CuSo4) để bẹnh không lây lan từ cây này sang cây khác, từ vườn này sang vườn khác.
-Bón phân và chăm sóc: Bón vôi để làm thay đổi pH đất không thích hợp cho nấm bệnh phát triển, bổ sung dinh dưỡng tạo điều kiện cho cây sinh trưởng phát triển, lượng vôi bón 40-50kg/1 sào. Bón phân hữi cơ 10kg/1 gốc. Bón cân đối đạm, lân và kali để cây sinh trưởng tốt khi bón cần tránh làm tổn thương bộ rễ tiêu. Bón phân đợt 1 vào cuối mùa mưa và đầu mùa mưa, đợt 2 vào cuối mùa mưa. Bón tiêu vào hố trồng đối với vườn tiêu kiến thiết cơ bản từ 1-3 năm, bón vào rãnh theo mép lá và lấp đất lại đối với vườn tiêu kinh doanh.
-Nguồn giống: Sử dụng giống sạch bệnh để trồng, không lấy giống từ các vùng đã có tiền sử nhiễm bệnh. Sử dụng cây tiêu ghép ở những nơi đất thường ngập úng và ngiễm bệnh trong mùa mưa
- Sử dụng chế phẩm sinh học: Duy trì môi trường thuận lợi cho sự pháy triển của các vi sinh vật có ích trong vườn tiêu bằng cách bón phân hữu cơ, đặc biệt là phân gà rấy hữu hiệu trong việc hạn chế nấm bệnh và hạn chế sử dụng thuốc bảo vệ thực vật. Sử dụng các chế phẩm sinh học như pseudomonas, Trici-DHCT để tăng cường vi sinh vật đối kháng chống lại nấm bệnh. Cavs chế phẩm sinh học có thể rải quanh gốc tiêu hoặc trộn với phân hữu cơ để bón cho cây.
- Sử dụng thuốc hóa học: Phun hay quét thuốc gốc đồng(COC85WP, Supper Cook85WP, Champion 37.5FL) hoặc Mancozeb( Mancozab 80WP) vào gốc để tiêu diệt nấm bệnh, bảo vệ phần gốc sát mặt đất. Sử dụng thuốc Agifos để phòng trừ bệnh cho vườn tiêu bằng kĩ thuật tưới thuốc vào gốc và ngâm rễ trong dung dich thuốc. Kĩ thuật tưới thuốc vào gốc nh⁷ư sau thuốc Phosphonate ( Agrifos-400) được pha loãng nồng độ 5g/1 lít, mỗi gốc tiêu tưới 5 lít dung dịch thuốc. Kĩ thuật ngâm dung dịch thuốc như sau: Chọn rễ tiêu có đường kính 7-10mm, loại bỏ các rễ nhỏ, rửa sạch đất. Rễ được cắt thật phẳng và nhúng ngay vào lọ đựng khoảng 80ml dung dịch thuốc Phosphonate (Agrifos-400) nồng độ 1%. Rễ tiêu được ngâm trong lọ cho đến khi cây hút được nửa lượng dung dịch thuốc, rễ sau khu xử lí thuốc được lấp đất trở lại.
Cuối cùng xin cảm ơn các bạn đã đọc bài viết và chúc các bạn canh tác hiệu quả.
