13/05/2026
Zapraszamy do lektury.
W Małopolsce działa inicjatywa „Mądre Wioski, przedmieścia w mieście”, która łączy samorządy, organizacje społeczne, instytucje publiczne oraz środowiska eksperckie wokół budowania bardziej odpornego systemu żywnościowego. Projekt wyrasta z doświadczeń Wielkowiejskiego Targu oraz idei wspierania lokalnych producentów i producentek, krótkich łańcuchów dostaw i współpracy ponad administracyjnymi granicami.
Jednym z twórców i koordynatorów inicjatywy jest Janusz Bończak, redaktor naczelny magazynu Istota.info oraz społeczny doradca Wojewody Małopolskiego ds. rolnictwa i rozwoju wsi. Jak podkreśla: „Współpraca miasta z otaczającymi gminami staje się dziś koniecznością, ponieważ miasto nie jest samowystarczalne żywnościowo, a wieś i przedmieścia nie powinny być traktowane wyłącznie jako zaplecze mieszkaniowe czy teren inwestycyjny. Miasto potrzebuje wsi jako źródła żywności, krajobrazu i stabilności. Wieś potrzebuje miasta jako partnera, rynku zbytu i przestrzeni świadomej konsumpcji”. Siłą współpracy – jak podkreśla – jest budowanie spokojnej przestrzeni rozmowy o żywności, jakości życia, odpowiedzialności i bezpieczeństwie żywnościowym. „Mieszkańcy mogą dzięki tej inicjatywie zyskać nie tylko dostęp do lokalnych produktów, ale także większy wpływ na system żywnościowy i lepsze zrozumienie tego, co jedzą i kogo wspierają swoimi wyborami”.
Porozumienie przewiduje organizację działań edukacyjnych, wydarzeń lokalnych, targów oraz wspólnych inicjatyw społecznych. Kluczowym elementem ma być stała współpraca między partnerami projektu. W tym celu powołano zespół koordynujący dalsze działania. Funkcję przewodniczącej powierzono dr hab. Joannie Hańderek, profesorce Uniwersytetu Jagiellońskiego, reprezentującej Stowarzyszenie Kuźnica.
