30/01/2026
ပအိုဝ်းနယ်နှင့် ဟိုပုံးမြေယာပြဿနာ
______________
▪️ ပအိုဝ်ႏလိုꩻမျိုꩻကလင်ꩻအဝ်ႏအုံသော့ꩻလွဉ်ဒါႏ ဟံႏနယ်ႏတန်ယိုခါအလောင်းနဝ်ꩻ တယ်ႏစွဉ်ႏ ခလားခရစ် သက္ကရာဇ် ကပေါ်ႏ ပထမအလဲင်ꩻ အဝ်ႏ ခယ်ႏ−မွန်ဂို ခမ်း မွူးလင်ꩻလွဉ်နဝ်ꩻ ဘီစီ ၁၁၂၅ ရပ်သွူ၊ နဝ်ꩻထွူ ဒုတိယအလဲင်ႏ မွူး လင်ꩻလွဉ်ယင်းဆုဲင်ꩻတစွပ်ꩻနဝ်ꩻ ဘီစီ ၇၃၉ ခိန်ႏသူႏကာႏ နဝ်ꩻသွူ။ ပထအအလဲင်ႏကလင်ꩻလွဉ်ရီးသားသူꩻကာႏ တယ်ႏဆို့ꩻနွောင်ꩻသုဝဏ္ဏဘူမိ ဝေင်ꩻနဝ်ꩻသွူ။
▪️ နီနာꩻ ကအဝ်ႏအုံဒါႏ ဟံႏနယ်ႏတန်ယိုခါနဝ်ꩻ ထွာဒျာႏ မွိုးစိုး ဖာပန် ခေတ် အဆက်ဆက် ကပဲင်ꩻဆဲင်ႏသေꩻခါႏဒါႏ ဟံႏ၊ ထီဖုံႏဒျာႏတဲင် ယိုနဝ်ꩻ ထွာဒျာႏပအိုဝ်ႏဟံႏ ယိုနဝ်ꩻ နီပအိုဝ်ႏထီနဝ်ꩻသွူ။ နီဟံႏ နီထီဒျာႏ နဲင်းယိုစားနဝ်ꩻ ဖေႏဝါင်ꩻကနွို့ꩻထူႏသိမ်ꩻခြိင်လ့ꩻမွိုန်းကရိုꩻနဝ်ꩻ အဝ်ႏလိုႏရဲကမ်းဖေႏနေးတွမ်ႏဒျာႏ နီပအိုဝ်ႏ ဓလေ့ꩻထွုံꩻစံႏ ဖွဲ့ဗူႏပွုံႏအခေႏခံႏဥပဒေႏ၊ မိဉ်ႏနဲင်းဒျာႏ အိန္ဒိယခမ်းနဝ်ꩻ အစိုႏရဟဝ် ခွန်ဟဝ်တဲင် ဝါင်ꩻရဲကမ်းဖေႏ ဝါင်ꩻလိုꩻမျိုꩻပေႏ၊ ဝါင်ꩻဖန်ဟဲ့ꩻအသိအမှတ်ပြုဖေႏစွဉ်ႏ နာဂါဟံႏ [Nagaland]၊ [https://web.facebook.com/yarzar.dirid/posts/25572938199024316] ဆုဲင်ꩻချာ ထွာလွဉ် နာဂခမ်းနယ်ႏ။ ပွိုးတမုဲင်ꩻခမ်းနယ်ꩻ မွော့ꩻဖန် ဖေႏဗာႏတွိုႏတွမ်ႏ လိုꩻမျိုꩻမိဉ်ꩻကရိုꩻနဝ်ꩻ ကွပ် ဟံꩻနဝ်ꩻကိုနဝ်ꩻ လိုꩻမျိုꩻ အမျိုꩻနဝ်ꩻပဲင်တဲင် ဖန်ဟဲ့ꩻဖေႏလိုꩻအမျိုꩻနဝ်ꩻ မိဉ်ꩻနဝ်ꩻသွူ။
▪️ မိဉ်ႏထွားချာ သမဲင်ꩻခြောင်ꩻအလ့ꩻနဝ်ꩻ နီပအိုဝ်ႏလိုꩻမျိုꩻယို ကလွဥ်အုံဒါႏ ဟံႏနယ်ႏတန်ယိုခါခါဖုံႏနဝ်ꩻ အုံရီးဒျာႏ ဖြဝ်ꩻခမ်း၊ အဝ်ႏရီးဒျာႏ ဖြဝ်ꩻခမ်း၊ အုံရီးဒျာႏခမ်းပေါင်ꩻစွုမ်ꩻမန်းခမ်း၊ ပေါႏရီးဒျာႏ ခမ်းပေါင်ꩻစွုမ်ႏမန်းခမ်း၊ မိဉ်ႏဒေါ့ꩻ ဗာႏနဝ်ꩻ ဖြဝ်ꩻခမ်းဥပဒေႏနဝ်ꩻ ဖြဝ်ꩻခမ်းပေါႏထွူမ့ꩻ အဝ်ႏ၊ ခမ်းပေါင်ꩻစွုမ်ႏ မန်းခမ်းဥပဒေꩻတဲ့နဲင်းနဝ်ꩻဒျာႏနေနေ ခမ်း ပေါင်ꩻစွုမ်ꩻပေါႏထွူမ့ꩻအဝ်ႏ။ နီပအိုဝ်ႏလိုꩻမျိုꩻနဝ်ꩻ ပေါႏရီးဒျာႏ ပါꩻ ဥပဒေႏငုဲင်းငုဲင်း။ ကွပ်နဝ်ꩻမ့ꩻ ပအိုဝ်ႏခေါင်း ဆောင်တန်အွဉ်ငါႏသား အစွပ်ကရီးခါ ကခွုမ်ဗာႏလက်နက်နဝ်ꩻ ရေႏရွယ်ႏဒျာႏ တနီꩻခါ နီဟံႏယာႏ၊ နီထီယာႏ နီကအဝ်ႏအုံဒါႏနယ်ႏယို ပါꩻထူႏခြိင်၊ သိမ်ႏခြိင်ဖေႏကလ့ꩻမွိုန်းနဝ်ꩻ နေးတွမ်းအနယ်ꩻအမျိုꩻမျိုꩻ ရဲးကမ်း၊ ကာႏ ကွယ်ႏအီချာ နီခမ်း၊ နီဟံႏ၊ နီထီ နဲင်းနဝ်ꩻ။ ရေႏမိုးချက်နဝ်ꩻ တနီꩻခါ ဝါင်ꩻမိဉ်ႏတယ်ႏထောင်ꩻ ခမ်းပေါင်ꩻစုတန်မဲ့ꩻ နီပအိုဝ်ႏတဲ့ ဖေႏထွာသော့ꩻလ့ꩻ ပအိုဝ်ႏခမ်းနယ်ႏ ကိုယ်ႏစာႏပျု ခမ်းနယ်ႏတဗာႏ ရေꩻမိုးနဲင်းနဝ်ꩻတဲင် မာꩻ နဲင်ႏငံႏရေꩻ၊ မာꩻလွဥ်တော်ႏလှန်ႏရေꩻ။ ယိုနဝ်ꩻ ပအိုဝ်ႏခေါင်းဆောင်တန်အွဉ်ငါကရီးခါ ခမ်းထီရေꩻ အင်းမိုးချက် တွမ်ႏ ဝွေꩻဖြားသီး ထာꩻကိန်ꩻစာꩻချက်ဖုံႏသွူ။
▪️ ပအိုဝ်ႏခေါင်းဆောင်တန်ယိုခါထာꩻယူႏ တွမ်ႏ ကမာꩻဒါႏ နဲင်ႏငံႏရေꩻနဝ်ꩻ ပြောင်ႏလုဲင်ꩻလွဥ်ထိုꩻလုဲင်ႏလဲဥ်းဒျာႏနဲင်းယို *** “နီပအိုဝ်ႏယိုနဝ်ꩻ လိုꩻမျိုꩻပေႏ၊ နီပအိုဝ်ႏ ယိုခါနဝ်ꩻအုံသော့ꩻဒျာႏမန်းခမ်း၊ နီအုံသော့ꩻဒျာႏဖြဝ်ꩻခမ်းတဲင်၊ နီအဝ်ႏလိုႏလွောက်ꩻ နာႏ မန်းခမ်းဥပဒေႏ၊ နီအဝ်ႏလိုႏ လွောက်ꩻနာႏ ဖြဝ်ꩻခမ်းဥပဒေႏ” ထွာတောလဲဉ်းနဲင်းနဝ်ꩻ။ ကွဲတဲင်တွော့ꩻ ဥပဒေႏ ခရာႏ သေႏခေါင်းသေႏချာႏ သမ်း တဒေါ့ꩻနယ်စဲင်းစဲင်ခါတဝ်း ပအိုဝ်ႏခမိးသားနေနေ။ မိဥ်ႏဒေါ့ꩻဗာႏ စဲ့ꩻမန်း ကတွိုႏထင်ႏဗာႏခမ်းကောင် ကတွိုႏထင်ႏ ဗာႏပအိုဝ်ႏနယ်ႏကိုဖုံႏယိုခါနဝ်ꩻ စငါဖျော်ထင်ꩻလဗော့ꩻထာ ခရစ်နေင်ႏ ၁၉၅၄ ဗာႏနေင်ႏမာꩻလွဉ်ယိုလွုမ်ꩻ။ ဝွေꩻသီးနဝ်ꩻ ထွာဒျာႏ [Intruder]၊ တဖဲ့ꩻနဝ်ꩻ နွို့ꩻထင်ႏလွဉ်တွမ်ႏစဲ့ꩻ အွိုးတဖဲ့ꩻနဝ်ꩻ နွို့ꩻထင်ႏလွဉ်တွမ်ႏ ဥပဒေနဲင်းနဝ်ꩻစား။ ဟံႏယိုနဝ်ꩻ ဝွေꩻသီးဟံႏတမွေးတဝ်း ဖေႏကထွာဝွေꩻသီးဟံႏ နေးအနယ်ꩻအမျိုꩻမျိုꩻကျံႏဖန်ႏ၊ ထီယိုတဲ့နဝ်ꩻ ဝွေꩻသီးထီတမွေးတဝ်းဖေႏကထွာဝွေꩻသီးထာꩻ မာꩻလွဉ်နဝ်ꩻကꩻ။ အမဲဉ်ႏမွေးမွေးနဝ်ꩻ ဟံႏဗွေႏထီဗွေႏယိုနဝ်ꩻ ထွာ ဒျာႏ နီနာꩻပအိုဝ်ႏခမ်းသားမွိုးဖာဖုံႏယိုဒျာႏ။ နီပအိုဝ်ႏခမ်းသားမွိုးဖာဖုံႏယိုနဝ်ꩻ ထွာ မူလဘူတအုံရီးသား [Native original inhabitants] နဲင်းနဝ်ꩻ။ [Native original inhabitants] တွမ်ႏ [Intruder] နဝ်ꩻ တပီတဝ်းဝါင်ꩻကရိုꩻနဝ်ꩻ နီနာꩻပအိုဝ်ႏခွိုꩻသွပ်တသာသီးဖုံႏဟဝ်သေနာႏငါႏနောႏ။
▪️ မန်း ၊ စဲ့ꩻမန်း သီးအမျိုꩻယို ဖေႏကလ့ꩻခြေင်နီဟံႏနဝ်ꩻ (၁) တယ်ႏဆို့ꩻလဲဉ်ငီꩻဝါင်ꩻခမ်းပေါင်ꩻစွုမ်ႏ၊ (၂) ထေႏ ဥပဒေႏ အမျိုꩻမျိုꩻတဲင် အွဉ်ႏထွော့ꩻလွဉ် ပအိုဝ်ႏခမ်းသားမွိုးဖာအခါႏ (၃) ပသာꩻထင်ꩻဝွေꩻသီးလိုꩻမျိုꩻ ဝွေꩻသီးခမ်းသား ပအိုဝ်ႏနယ်ႏကို၊ (ထွားဗော့ꩻ နမ်းဟူꩻ သုဲင်ꩻခါဝ်ꩻ −လွယ်သံသိပ် ဖဲ့ꩻထင်ꩻသူꩻ၊ နေးတောႏလမ်းပအိုဝ်ႏမူႏကအာꩻ] ကွပ်နဝ်ꩻမ့ꩻ စဲ့ꩻပွယ်ꩻ ကထွာအရပ်နဝ်ꩻ ဝွေꩻသီးဝါးထန်ႏတွမ်ႏ တနတ် ဝါးထန်ႏတွမ်ႏစဲ့ꩻပွယ်ႏဖုံႏ၊ စဲ့ꩻပွယ်ꩻတထွာတဝ်းအရပ်နဝ်ꩻ ဝါးထန်ႏအီတွမ်ႏလုဲင်ꩻ ဥပဒေႏအမျိုꩻမျိုꩻ ထွာနဲင်းနဝ်ꩻစား။
ဟိုပုံးမြေယာပြဿနာ
___________
▪️ ပအိုဝ်းလူမျိုးအနေဖြင့် ဟိုးပုံးမြေယာပြဿနာကိုမပြောခင် အပေါ်မှာ ကျနော်ပြောတဲ့ သမိုင်းနောက်ခံသဘောတရားကို ပထမဦးဆုံး ဂဃနဏ လက်ခံသဘောပေါက် ထားဖို့လိုအပ်ပါတယ်။ ပအိုဝ်ႏဟံႏယာႏပျဿနာႏနဝ်ꩻ အဆဲင်ႏတွမ်ႏ ပအိုဝ်ႏဟံႏနယ်ႏပျဿနာႏအာတန်။
▪️ ဟိုပုံးမှာဖြစ်ပျက်နေတဲ့အခြေအနေကိုပဲ ကြည့်ပြီးပြောရမယ်ဆိုရင် “ဥပဒေ”ကို နားမလည်ကြလို့ပဲ။ ဥပဒေ နားမလည်လို့ ဖြစ်ရတဲ့ နောက်ဆက်တွဲပြဿနာလို့ပြောရင် မမှားဘူး။ ဥပဒေတွေ နားလည်အောင်လည်း ဘယ်အစိုးရကမှ တို့ပြည်သူလူထုတွေကို ချမပြပေးခဲ့ဖူးဘူး၊ သင်မပေးခဲ့ဖူးဘူး၊ ပြောမပြခဲ့ဖူးဘူး။ ထို့အတူ ပအိုဝ်းပြည်သူလူထုနဲ့ အနီးစပ်ဆုံးမှာရှိနေတဲ့ PNO တို့ PNA က ခေါင်းဆောင်တို့တောင် “ဥပဒေ” နဲ့ပတ်သက်ပြီး ဂဃနဏ ရှင်းပြတာတွေ မလုပ်ခဲ့ဖူးဘူး။ ပိုဆိုးတာက PNO တို့ PNA တို့ကိုယ်တိုင်ကိုက ဥပဒေသမားတွေနဲ့ပေါင်းပြီး ပအိုဝ်းပြည်သူလူထုကို ပြန်အနိုင် ကျင့်တာမျိုးတွေလည်းရှိနေလို့ပဲ။
▪️ ဥပဒေဆိုတာ ဘယ်ဥပဒေကို ပြောတာလဲ? လို့မေးရင် ၂၀၀၈ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေက အဓိကဖြစ်တယ်။ PNO တို့ PNA တို့ဆိုတာ ၂၀၀၈ အခြေခံဥပဒေအရ PNO ပါတီ အဖြစ် ရွေးကောက်ပွဲ ကော်မရှင်ဆီမှာ မှတ်ပုံတင်ပြီး ၂၀၁၀ ပြည့်နှစ် မေလ ၁၃ ရက်မှာ တရားဝင် နိုင်ငံရေး ပါတီ အဖြစ် စတင်ပြောင်းလဲရွေးကောက်ပွဲ ဝင်ခဲ့တဲ့ နိုင်ငံရေးပါတီတစ်ခုဖြစ်ပြီးဖြစ်တယ်။ PNA ကလည်း ၂၀၀၉ အောက်တိုဘာ ၂၉ ရက်မှာ အထူးဒေသ ၆ အသွင်ပြောင်းပြီး ပြည်သူ့စစ်အဖြစ် တရားဝင် ဖွဲ့စည်း လိုက်ပြီးဖြစ်ပါတယ်။ PNA ကတော့ ကာကွယ်ရေးစစ်ဦးစီးချုပ်ရုံး လက်အောက်မှာ ရှိတယ် ဆိုတာ ပအိုဝ်းတွေ လုံးဝ (လုံးဝ) မေ့ပစ်ထားလို့မရဘူး၊ အသေးစိတ်ဒီနေရာမှာဝင်ဖတ်--> [https://burma.irrawaddy.com/news/2013/06/15/42252.html]။ ဒါက PNO တို့ PNA တို့ရဲ့နိုင်ငံရေးအဆင့်အတန်း [Political status] ရဲ့အနှစ်ချုပ်ပဲဖြစ်တယ်။ ပအိုဝ်းပြည်သူလူထုအတွက် ရင်ဆိုင်ကြုံတွေ့နေရတဲ့ မြေယာပြဿနာနဲ့ ပတ်သက်ပြီး PNO တို့ PNA တို့က အကာအကွယ်မပေးနိုင်တော့ဘူး၊ သူတို့သည်လည်းပဲ ပအိုဝ်းဒေသ အရေးနဲ့ ပတ်သက်ပြီး ၂၀၀၈ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေအတိုင်းပဲ ဆောင်ရွက်နေရတဲ့ အဖွဲ့အစည်းဖြစ်သွားပြီးတယ်၊ ကိုယ့်လူမျိုးကို လွတ်လွတ်လပ်လပ် ထောက်ကူ ကာကွယ်ပေးလို့မရတော့ဘူး။ ဒါကြောင့် အဲ့ဒီ ဥပဒေတွေ ထက်ကျော်လွန်ပြီး ဘာမှလုပ်လို့မရဘူး။
▪️ အခုဖြစ်နေတဲ့မြေယာပြဿနာက မြေယာပြဿနာလို့ ရိုးရိုးလေးမြင်လို့ရသလို ပအိုဝ်းအမျိုးသားနိုင်ငံရေးပြဿနာနဲ့လည်း အများကြီး သက်ဆိုင်တယ်လို့ ပြောလို့ရတယ်။ ဘာဖြစ်လို့လဲ မိမိလူမျိုးကို အများစုကိုယ်စားပြုနေတဲ့ အဖွဲ့အစည်းက ၂၀၀၈ အခြေခံ ဥပဒေအောက် ရောက်သွားတော့ ဥပဒေအရလည်း ချည်နှောင်၊ တုပ်နှောင် ထားပြီးသားဖြစ်တဲ့အပြင် ကိုယ်အမျိုးသားတစ်ခုလုံးနဲ့ ပြည်သူလူထုတွေရဲ့ကံကြမ္မာကိုပါ အဆိုပါ ဥပဒေဘောင်တွေအောက်မှာ အကုန်ဝကွက် အပ်လိုက်မှတော့ ခုလို မြေယာပြဿနာ ဖြစ်တာတွေက မဆန်းတော့ပါဘူး။
နံပါတ်(၁)။ ၂၀၀၈ အခြေခံဥပဒေမှာ မြေယာနဲ့ပတ်သက်ပြီးဘယ်လိုပြဌာန်းသလဲ၊
နံပါတ်(၂)။ ၂၀၁၂ ခုနှစ် တုန်းကပြဌာန်းလိုက်တဲ့ လယ်ယာမြေဥပဒေ က ဘယ်လိုပြောသလဲ၊
နံပါတ် (၃)။ မြေလွတ်၊ မြေလပ်နှင့် မြေရိုင်းများ စီမံခန့်ခွဲရေးဥပဒေ က ဘယ်လိုပြဌာန်းသလဲ၊
နံပါတ် (၄)။ ၂၀၂၁ ခုနှစ် တပ်မတော် အာဏာသိမ်းပြီးနောက်ပိုင်း မြေ နဲ့ပတ်သက်တဲ့ ဥပဒေ မှန်သမျှ ဘယ်လို ပြင်ဆင်၊ ပြောင်းလဲ ပြဌာန်းထားတာရှိသလဲ၊ ဆိုတာတွေကို ကျနော်တို့ ပအိုဝ်းပြည်သူတွေ သိဖို့လိုအပ်ပါတယ်။
မြေယာပြဿနာဖြေရှင်းဖို့ တာဝန်အရှိဆုံးသူ
__________________
▪️ ဒီမြေယာပြဿနာကို ဖြေရှင်းဆောင်ရွက်ပေးဖို့ ဘယ်သူ့မှာတာဝန်အရှိဆုံးလည်းလို့မေးရင် နိုင်ငံတော်အစိုးရဆိုတဲ့လူပဲ။ ပထမဦးဆုံးတာဝန်အရှိဆုံးလူက နိုင်ငံတော် အစိုးရလုပ်တဲ့လူက ဥပဒေကို ပြဌာန်းပဲ ပြဌာန်းပြီး ပြည်သူတွေ နားလည်သဘောပေါက်အောင် ပညာမပေးခဲ့ဖူး။
ဒုတိယတာဝန်အရှိဆုံးလူက PNO / PNA အဖွဲ့အစည်းဖြစ်တယ်။ နိုင်ငံတော်အစိုးရဆိုတဲ့လူက ပအိုဝ်းပြည်သူတွေကို ဥပဒေနဲ့ပါတ်သက်ပြီး ပညာပေးရေးမလုပ်ပေးရင်တောင် ဒီအဖွဲ့အစည်းက လုပ်ကိုလုပ်ပေးရမယ့်တာဝန်ရှိတယ်။ ဘာဖြစ်လို့လုပ်ကိုလုပ်ပေးရမယ့်တာဝန်ရှိတယ်လို့ပြောသလဲ ဆိုရင် (၁) ပအိုဝ်းလူမျိုးလူထုကို PNO / PNA အဖွဲ့ အစည်းက ကိုယ်စားပြုနေတယ်လို့ ဆိုနေလို့ပဲ၊ (၂) ပအိုဝ်းပြည်သူလူထုအပေါ်မှီခိုပြီး အကောက်အခွန်တွေကို ပုံစံအမျိုးမျိုးကောက်စားနေတဲ့အဖွဲ့အစည်းဖြစ်လို့ သူတို့မှာ ဒါရိုက်တာဝန်ရှိတယ်။ တစ်နည်းအားဖြင့် နိုင်ငံတော် အစိုးရ နှင့် ပြည်သူလူထုအကြား ချိတ်ဆက်ပေးတဲ့ အေးဂျင့်အဖွဲ့အစည်းဟာ PNO / PNA အဖွဲ့အစည်းပဲ ဖြစ်တယ်။
▪️ ဒါကြောင့် နိုင်ငံတော်အစိုးရဆိုတဲ့ အဖွဲ့အစည်းက ဘယ်လိုဥပဒေမျိုးပြဌာန်းနေပါစေ PNO / PNA အဖွဲ့အစည်း အနေဖြင့် အဆိုပါ ဥပဒေ တွေအားလုံးက တို့ပအိုဝ်းလူမျိုးအတွက်၊ တို့ပြည်သူလူထုအတွက် အံဝင်ဂွင်ကျဖြစ်ရဲ့လား? ကောင်းကျိုး ဘယ်လိုဖြစ်စေသလဲ? ဆိုးကျိုးဘယ်လိုဖြစ်စေသလဲ? ဆိုတာ ပွင့်ပွင့်လင်းလင်း သူတို့ အဖွဲ့အစည်းအတွင်းမှာရော၊ ပြည်သူလူထုတွေကြားထဲမှာပါ သုံးသပ်ပြရမှာ၊ ရှင်းလင်းပေးရမှာ၊ ပညာပေးရမှာဖြစ်တယ်။
▪️ အခုဟာက ဥပဒေ အကြောင်း ကောင်းကောင်း နားမလည်ခဲ့လို့ ပအိုဝ်းတွေ အခုလို မြေယာပြဿနာတွေနဲ့ကြုံတွေ့ရတဲ့ကိစ္စ ဟိုပုံးနောင်တောင်းဘုန်းကြီးကျောင်းအနားတဝိုက် မှာတင်မကပါဘူး၊ ပအိုဝ်းနယ်မှာ ကားလမ်းမကြီးချဲ့တုန်းကရော ပြဿနာအများကြီးတက်လို့ / တရားစွဲခံရလို့ ပအိုဝ်းလူထုတွေ ရုံးတက်ဖြေရှင်းရသေးတယ်၊ အဲ့တာလည်းအဓိက က ၂၀၁၅ ခုနှစ်တုန်းက ပြဌာန်းလိုက်တဲ့ “အမြန်လမ်းမကြီး များဥပဒေ” ဆိုတာ မဖတ် မလေ့လာ မသိဘဲ နေအိမ်တွေက လမ်းဘေးဝဲယာမှာ နီးနီးကပ်ကပ်တည် ဆောက်လို့ အမှုဆွဲခံရဖူးပြီ။ ပြီးတော့မြို့နယ် အသီးသီးက တပ်မြေအဖြစ်အသိမ်းခံလိုက်ရတဲ့ ကိစ္စတွေရောအများကြီး ရှိပါတယ်။ ဒေသခံပြည်သူရဲ့ သတင်းပေးမှုအရ၊ ခုလောလော လတ်လတ်မှာဆိုရင် ဟိုပုံးမင်္ဂလာရပ်ကွက်လည်းပြောင်းရွေ့ပေးရမယ့်ကိစ္စ၊ မင်္ဂလာရပ် ကွက်ပြည်သူတွေကို လွယ်ပေါ် တောင် ဘက်၊ ထီအုံးသေင်ႏ အရှေ့ဖက်၊ဘုရားဖြူ အနောက်ဘက်လောက်မှာ ပေ ၃၀/၄၀ အစားထိုး အကွက်ချပေးပြီး ပြောင်းရွေ့ခိုင်းလို့ ပြည်သူတွေအခက်ကြုံရတဲ့ ပြဿနာလည်းရှိသေးတယ်။
▪️ ပအိုဝ်းပြည်သူတွေအများစုက များသောအားဖြင့် အမှုတခုခုအတွက်နဲ့ပြဿနာတွေရင်ဆိုင်ကြုံတွေ့နေရပြီဆိုရင်၊ အားကိုးရမလား! တရားမျှတမှုရလေ ရှိလေမလား ဆိုပြီး အားကိုးတကြီးနဲ့ သက်ဆိုင်ရာအစိုးရဌာနရုံးတွေကို သွားတိုင်တယ်၊ သွားတင်ပြကြတယ်၊ တချို့ဆိုနေပြည်တော်အထိ သွားရောက်တိုင်တန်းတဲ့လူတွေလည်းရှိတယ်၊ သို့ပေသော်ငြားလည်း အစိုးရဘက်က အရေးတယူဖြေရှင်း ဆောင်ရွက်ပေးတာမျိုးလည်းသိပ်မရှိဘူးလို့ ပြည်သူ့ထံမှ ပြန်ကြားနေရတာပဲများတယ်။ ပြည်သူလူထုတွေသိထားရမှာက အခုဖြစ်နေတဲ့ မြေယာပြဿနာက ပြည်သူလူထုကတစ်ဘက် နဲ့ PNO / PNA အဖွဲ့အစည်းကတာဝန်ရှိတဲ့လူတွေက တစ်ဘက်၊ ခက်တာက PNO / PNA အဖွဲ့အစည်းကတာဝန်ရှိတဲ့လူတွေဆိုတာ နိုင်ငံတော်အစိုးရ ဆိုတဲ့လူတွေနဲ့ ပေါင်းပြီး လုပ်တဲ့ကိစ္စတွေဖြစ်နေတော့ ပြည်သူတွေအနေနဲ့က မြေယာပြဿနာနဲ့ ပတ်သက်ပြီး ဘယ်မှာပဲသွားတိုင်တိုင် ပြည်သူကအခံဘက်တွေချည်းပဲဖြစ်နေမှာပဲ။ နောက်ဆုံး ပြည်သူတွေက ခေါင်းမရှုပ်ချင်တော့ (၁) ပိုက်ဆံပေးပြီးရှင်းပစ်လိုက်တာရယ်၊ (၂) ပိုက်ဆံအရှုံးခံပြီး ရှင်းပစ်လိုက်တာမျိုးတွေနဲ့ပဲ အဆုံးသတ်ခဲ့ရ တာများ တယ်။
▪️ ပြဿနာရဲ့မူလဇစ်မြစ်ကို မဖော်ထုတ်ကြပဲ တဘက်နဲ့တဘက် ဟိုပုဂ္ဂိုလ်ကြောင့် ဒီပုဂ္ဂိုလ်ကြောင့် လိုက်အပြစ်တင်၊ စွပ်စွဲနေကြရုံလောက်နဲ့ မိမိဒေသက မြေယာပြဿနာတွေကိုဖြေရှင်းပေးနိုင်မှာမဟုတ်ဘူး၊ ဒီဥပဒေတွေနဲ့ ဒီအတိုင်းဆက်သွားလို့ရှိရင်တော့ ဒီပြဿနာတွေကပြီးဆုံးသွားမှာလဲမဟုတ်ဘူး။ ကျနော်တို့ သိထားဖို့လိုအပ်တာက (၁) တစ်ဘက်မှာပြည်သူလူထု (၂) တစ်ဘက်မှာ ပအိုဝ်းလူမျိုးအဖွဲ့အစည်း (၃) နောက်ထပ်အခြားတဘက်မှာက နိုင်ငံတော်အစိုးရဆိုတဲ့လူ့အဖွဲ့အစည်း တို့တွေနဲ့ ပြဿနာတွေ ဖြစ်ကြပြီ ဆိုရင် ကာကွယ် ဖြေရှင်းပေးနိုင်မယ့် မိမိ အမျိုးသားရေးနဲ့ ပြည်သူ့မျက်နှာကို ရှေ့တန်းတင်ထားတဲ့ အမျိုးသားရေးအဖွဲ့အစည်းက ရှိကိုရှိသင့်ပြီးဖြစ်ပါကြောင်း....
ခွန်စိုးမြင့် [ပ၊ အ၊ မ၊ ဖ]
Jan 26, 2026
ဓါတ်ပုံ- ဧရာဝတီသတင်းဌာနမှဖော်ပြသော ဗိုလ်မှူးခွန်လာပုံအား ပြန်လည်အသုံးပြုထားခြင်းဖြစ်ပါသည်။
