17/12/2025
🪴Trẻ nên học gì từ người lớn?☘️
Để một khối óc ngây thơ trở thành một não bộ trí tuệ, mà không đánh mất đi một trái tim trong sáng và tâm hồn biết yêu thương, là một quá trình kỉ luật khắc kỷ mà những đứa trẻ được chuẩn bị tốt, sẽ tiết kiệm mấy chục năm cuộc đời để trả giá.
Hầu hết chúng ta tập trung quá nhiều về IQ học thuật. Nhưng lại quên mất trẻ hoàn toàn có thể tiếp thu các kĩ năng phong phú và phức tạp nhanh hơn người lớn gấp trăm lần. Thông qua các hoạt động thiên về rèn luyện tư duy.
Trẻ nên học những gì từ một người lớn, để có thể rút ngắn khoảng cách giữa tư duy của người giàu - tư duy của người nghèo, người trưởng thành-người non nớt kinh nghiệm?
1. Trẻ cần học giữ lời hứa
Lời hứa không phải là một thứ có thể đùa giỡn. Bản chất nó phản ánh sự tin cậy trong một mối quan hệ. Dạy trẻ giữ lời hứa phải đến từ việc trẻ hoàn toàn tin cậy vào sự rõ ràng và khôn ngoan của người mà trẻ đang học.
Trẻ rất thông minh, thường tìm ra lỗi sai trong hành động và lời nói bất nhất của người lớn, để bào chữa cho những điều không vâng phục trong bản thân.
Vì vậy một người lớn cần truyền đạt chính xác về việc con phải tự giữ lời hứa của chính mình như thế nào?
- Hãy yêu cầu trẻ nói to hoặc nhắc lại các thoả thuận đã cam kết
- Khi trẻ quên hoặc cố tình lờ đi sai lầm liên quan thoả thuận. Hãy nhắc trẻ rằng đây cần là lần cuối con phạm sai lầm
- Trẻ bị gặp khó khăn trong quá trình giữ lời hứa, hãy động viên khích lệ sự cố gắng thay vì chỉ nhìn vào kết quả và gây áp lực
- Xem việc trẻ giữ lời là một quá trình lâu dài. Có những lời hứa cần nhiều năm mới hoàn thành. Vì vậy từ việc nhỏ nhất nếu trẻ giữ lời và có trách nhiệm, thì nhất định lời hứa lớn có thể có tiềm năng đơm hoa kết quả.
2. Trẻ cần học thất bại và sai lầm là chuyện đương nhiên
Người lớn thường bao dung cho sai lầm sai cách, cũng nghiêm khắc với sai lầm sai trọng lượng.
Thay vì thế, giúp trẻ hiểu những sai lầm con tạo ra là chuyện tự nhiên, và nhấn mạnh vào việc con hãy chú ý để không mắc phải vào lần sau. Bằng cách:
- Cùng con chấp nhận cảm giác khó chịu khi làm gì đó sai
- Chấp nhận việc bị quở trách và dọn dẹp hậu quả là chuyện phải làm
- Giải thích rõ lí do vì sao con cần nhận khuyết điểm
- Nói cho con hiểu về việc nhận trách nhiệm luôn bắt đầu từ việc sẵn sàng giải trình quá trình gây ra hậu quả
- Lắng nghe không phán xét để nhìn ra được những điều con đã bỏ lỡ nhận thức dẫn đến sai lầm
- Cho con không gian suy nghĩ và chiêm nghiệm lại điều mà con đã phạm lỗi. Có mốc thời gian cảnh báo cụ thể để thu hồi kết quả của quá trình tự chiêm nghiệm.
- Ghi nhận những luận điểm mà con đã nhìn được để con có động lực nhìn thấy các luận điểm bị bỏ lỡ
- Phạt là cần thiết nếu con cứng đầu và từ chối trách nhiệm. Hình thức phạt cần thay đổi sao cho “nặng nhẹ đúng tội”, không rập khuôn máy móc, không để con đoán được chiêu.
Ví dụ trẻ nói : lại bị cấm túc rồi. Nghĩa là trẻ bắt đầu chống đối hình phạt ngầm từ bên trong, bắt đầu lờn với hình phạt.
Nếu trẻ hưởng thụ hình phạt và không chịu thay đổi. Nghĩa là hình phạt này sai và vô dụng với tính cách của bé, cần thay đổi ngay.
3. Trẻ cần học ra sự có mặt của người lớn là một điều quí giá, không phải điều hiển nhiên
Với Greenbt, một đứa trẻ không đi tìm thầy cô để méc về việc con gặp chuyện gì, là biểu hiện của giáo dục thất bại. Việc trẻ chọn thầy cô là chỗ dựa cho vấn đề học tập và vấn đề tinh thần, là kim chỉ nam sáng suốt nhất cho việc thầy cô có “đủ đạo đức nhà giáo” hay không
Vậy nên người lớn cần giúp trẻ nhận ra mỗi một lần được nói chuyện là một lần con “sáng hơn”, khôn hơn, giỏi hơn, mới hơn.
Rằng những giá trị trí tuệ đến từ việc con dám hỏi và thầy cô dám thách thức con tìm câu trả lời đúng.
Người lớn khi thấy trẻ mất đi ranh giới, bắt đầu làm phiền hoặc biến mình thành trò vui đùa, vì nhận ra mình yêu quí chúng. Thì cần phải vạch rõ lại ranh giới về việc “vì sao ta có mặt và thái độ của con cần phải như thế nào là đúng để không làm mất hứng dạy dỗ của ta”.
Như vậy trẻ dần hiểu ra tình yêu và khoảng cách lành mạnh của tình yêu. Xem việc kính trọng và vinh danh sự có mặt của người dạy dỗ là chuyện quí giá. Từ đó thái độ học tập và tiếp thu sẽ dễ dàng trôi chảy hơn.
Mọi ác cảm có thể biến trí thức thành trò cười. Vì vậy trẻ cần sự thiện cảm và gắn kết sâu sắc để có thể thực sự tiếp thu trí thức mà không gặp trở ngại về áp lực cảm xúc