28/08/2026
SBD 22033
Khi tình thương không đo bằng giới tính
Tôi năm nay 42 tuổi, làm việc tại cơ sở y tế. Hằng ngày tiếp xúc với người bệnh và chứng kiến nhiều câu chuyện sinh nở nơi vùng biển đảo, tôi hiểu sâu sắc những trăn trở, áp lực mà nhiều gia đình đang gánh chịu chỉ vì hai chữ nối dõi.
Những điều mắt thấy, tai nghe từ cuộc sống và công việc
Gia đình tôi có ba người con: hai con trai đầu và một cô con gái út. Sau khi sinh hai cháu đầu, vợ chồng tôi chủ động thực hiện kế hoạch hóa gia đình bằng biện pháp đặt vòng tránh thai. Thế nhưng, ngoài dự định ban đầu, con gái út vẫn đến với gia đình như một món quà bất ngờ của cuộc sống.
Từ ngày có thêm con gái, ngôi nhà nhỏ của chúng tôi dường như có thêm nhiều tiếng cười. Có những lúc tôi vừa kết thúc ca trực trở về nhà, con chạy đến hỏi han, lấy nước hay ríu rít kể những câu chuyện ở trường. Những hành động rất đỗi bình dị ấy khiến tôi cảm nhận rõ hơn rằng hạnh phúc của cha mẹ không nằm ở việc con là trai hay gái, mà ở tình yêu thương, sự quan tâm và những giá trị tốt đẹp mà các con dành cho gia đình.
Chính từ trải nghiệm của bản thân, tôi càng suy nghĩ nhiều hơn khi nhìn vào cuộc sống xung quanh. Trong cơ quan nơi tôi công tác cũng như ngoài cộng đồng, tôi gặp không ít gia đình có con một bề. Có gia đình chỉ sinh con trai nên cảm thấy yên tâm vì đã đáp ứng được mong muốn của dòng họ. Nhưng cũng có những gia đình chỉ có con gái lại thường xuyên chịu áp lực từ người thân, ông bà hoặc họ hàng với những lời khuyên như: “Cố sinh thêm đứa con trai để nối dõi tông đường.”
Đằng sau những lời nói tưởng chừng rất quen thuộc ấy là áp lực không nhỏ đối với nhiều cặp vợ chồng trẻ. Có người chấp nhận sinh thêm nhiều lần, có người đánh đổi cả sức khỏe với hy vọng có được một người con trai. Theo tôi, đó là biểu hiện của một định kiến giới đã tồn tại từ lâu và vẫn âm thầm ảnh hưởng đến nhận thức của một bộ phận người dân, kể cả trong bối cảnh đời sống ngày càng phát triển.
Giá trị thực sự của người con gái và phụ nữ
Là một viên chức ngành y tế, tôi luôn tâm niệm rằng mỗi đứa trẻ được sinh ra đều là một món quà vô giá. Mỗi em bé, dù là trai hay gái, đều có quyền được chào đời, được yêu thương và được tạo điều kiện phát triển bình đẳng.
Qua công việc cũng như cuộc sống thường ngày, tôi nhận ra rằng giá trị của một người con không được quyết định bởi giới tính, mà bởi nhân cách, lòng hiếu thảo và những đóng góp cho gia đình, xã hội. Điều nối tiếp truyền thống của một gia đình không chỉ là huyết thống hay giới tính, mà chính là cách cha mẹ nuôi dạy con nên người và những giá trị tốt đẹp được truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác.
Tại địa phương nơi tôi sinh sống và công tác, tôi đã chứng kiến nhiều người phụ nữ vừa chăm lo gia đình, vừa tích cực lao động, công tác và đóng góp cho cộng đồng. Có những người là cán bộ y tế, giáo viên, công chức, có người làm kinh tế giỏi, trở thành chỗ dựa cho cả gia đình. Đặc biệt, trong những lúc cha mẹ già yếu hoặc đau ốm, hình ảnh tôi thường bắt gặp là những người con gái, người con dâu tận tình chăm sóc từng bữa ăn, viên thuốc. Những điều bình dị ấy khiến tôi càng tin rằng lòng hiếu thảo chưa bao giờ được quyết định bởi giới tính.
Chính vì vậy, việc đặt áp lực phải có con trai lên vai người phụ nữ không chỉ là sự bất công mà còn vô tình phủ nhận những giá trị, sự hy sinh và đóng góp to lớn của họ đối với gia đình và xã hội.
Giải pháp để thay đổi
Theo tôi, để giảm thiểu tình trạng mất cân bằng giới tính khi sinh, điều quan trọng nhất là phải bắt đầu từ sự thay đổi nhận thức.
Trong nhiều năm qua, các hoạt động truyền thông chủ yếu hướng đến các cặp vợ chồng trong độ tuổi sinh đẻ. Tuy nhiên, qua những điều tôi quan sát trong thực tế, nhiều quyết định sinh thêm con lại chịu ảnh hưởng rất lớn từ ông bà hoặc người thân trong gia đình. Vì vậy, truyền thông cần được mở rộng đến chính những đối tượng này để họ hiểu rằng con trai hay con gái đều có giá trị như nhau và đều có thể trở thành niềm tự hào, chỗ dựa của cha mẹ khi tuổi già.
Bên cạnh đó, theo tôi, các địa phương nên quan tâm biểu dương và lan tỏa những gia đình nuôi dạy con gái trưởng thành, hiếu thảo và thành đạt. Những câu chuyện có thật luôn có sức thuyết phục mạnh mẽ hơn bất kỳ khẩu hiệu nào, góp phần thay đổi nhận thức của cộng đồng một cách bền vững.
Là người làm việc trong ngành y tế, tôi cũng cho rằng mỗi cán bộ y tế cần giữ vững đạo đức nghề nghiệp, tuyệt đối không tham gia hoặc tiếp tay cho hành vi lựa chọn giới tính thai nhi dưới mọi hình thức. Đồng thời, trong quá trình tư vấn sức khỏe sinh sản, chúng ta cần kiên trì giải thích để các gia đình hiểu rằng giá trị của một đứa trẻ không nằm ở giới tính, mà ở việc các em được sinh ra khỏe mạnh, được nuôi dưỡng và trưởng thành trong tình yêu thương.
Song song với đó, việc bảo đảm cơ hội học tập, việc làm và phát triển bình đẳng cho trẻ em gái và phụ nữ sẽ góp phần xóa bỏ dần những định kiến giới còn tồn tại trong xã hội.
Kết bài: Mỗi chiều tan làm, khi trở về nhà và nghe các con gọi hai tiếng Ba ơi!, tôi chưa bao giờ nghĩ đứa nào quý hơn đứa nào. Điều khiến tôi cảm thấy mình may mắn không phải vì gia đình có cả con trai và con gái, mà vì các con đang lớn lên khỏe mạnh, biết yêu thương nhau và biết yêu thương ông bà, cha mẹ.
Là một người cha, tôi mong mỗi đứa trẻ đều được chào đời trong niềm hạnh phúc trọn vẹn. Là một viên chức ngành y tế, tôi mong những định kiến về giới sẽ dần được thay thế bằng sự thấu hiểu và tôn trọng. Tôi tin rằng, khi mỗi gia đình đều nhìn nhận con cái bằng tình yêu thương thay vì giới tính, chúng ta sẽ từng bước giảm thiểu tình trạng mất cân bằng giới tính khi sinh, góp phần xây dựng một xã hội công bằng, nhân văn và phát triển bền vững.
