01/09/2024
SỎI TÚI MẬT VÀ NHỮNG ĐIỀU BẠN NÊN BIẾT
Nếu bạn chưa từng bị sỏi túi mật, có thể bạn sẽ chưa bao giờ nghĩ tới túi mật của mình. Tuy nhiên, bất kỳ ai trong chúng ta cũng đều có thể gặp rắc rối với tình trạng này, hãy cùng mình tìm hiểu đôi chút về sỏi túi mật nhé!
1/ SỎI MẬT ĐƯỢC HÌNH THÀNH NHƯ THẾ NÀO?
Túi mật là một túi nhỏ hình quả lê nằm mắt dưới gan, có vai trò là tập kết và lưu trữ dịch mật.
Dịch mật gồm: axit mật, muối mật, cholesterol, photpholipit, sắc tố, nước, điện giải và axit amin.
Mật giúp phân hủy chất béo thành các chất đơn giản mà cơ thể có hấp thu được.
Mỗi ngày, gan có 5-18 lần sản xuất ra mật với tổng lượng dịch khoảng 800 -1200 ml, dịch mật sẽ chảy thông qua túi mật và ống mật để đổ vào ruột non giúp tiêu hoá chất béo, trong mỗi lần như thế túi mật giữ lại 30-90ml dịch mật, cô đặc nó lại để dùng cho lần tiêu hoá kế tiếp.
Sỏi mật được hình thành khi cơ thể dư thừa cholesterol quá cao, khiến dịch mật trở nên đặc hơn, dễ bị ứ động lại tại túi mật, từ đó hình thành các tinh thể và tạo ra sỏi mật.
2/ NHỮNG AI CÓ NGUY CƠ BỊ SỎI TÚI MẬT?
Tất cả mọi người đều có thể có nguy cơ bị sỏi túi mật!
Tuy nhiên, nguy cơ mắc sỏi túi mật cao nhất được ghi nhận là nhóm ở 4F, nhóm này gồm các đặc điểm sau:
- Là phụ nữ ( Female)
- Tuổi từ 40 trở lên (Forty +)
- Thừa cân, béo bụng (Fat)
- Thường xuyên bị đầy hơi ( Faluten)
Đặc điểm chung của nhóm 4F này là cholesterol cao.
Ngoài ra còn một số nguyên nhân khác có thể dẫn tới hình thành sỏi mật mà bạn vẫn nên lưu ý như:
- Ăn quá nhiều carb
- Chế độ ăn quá ít chất béo
- Ăn quá thừa các chất béo xấu và ít chất béo tốt
- Nằm ngay sau khi ăn, thói quen ít vận động
- Sử dụng thuốc tránh thai có chứa estrogen do estrogen làm tăng tích luỹ cholesterol.
- Ký sinh trùng đường ruột
3/ TRIỆU CHỨNG CỦA SỎI MẬT?
Trong gần như mọi trường hợp, triệu chứng dễ thấy nhất đó là tình trạng khó tiêu, đầy hơi, đầy bụng, ợ hơi, ợ chua, buồn nôn, khó chịu ở dạ dày,... các triệu chứng này thường dễ nhầm lẫn với bệnh dạ dày.
Các triệu chứng rõ nét hơn gồm: đau dưới xương sườn, đặc biệt là ở vùng dưới gan hoặc đau vai phải và vùng lưng bên phải.
Các dấu hiệu khác bao gồm nhức đầu ở mắt phải, tiêu chảy, phân có màu sáng, nước tiểu sẫm màu, mùi cơ thể hoặc hơi thở khó chịu.
Những người bị rối loạn chức năng túi mật thường có xu hướng đi tiêu nhiều hoặc bị tiêu chảy (lên đến 10 lần đại tiện mỗi ngày).
4/ TÁC HẠI CỦA SỎI MẬT LÀ GÌ?
Dễ thấy nhất là nó khiến cho bạn cảm thấy khó tiêu sau khi ăn!
Nguyên nhân là vì sỏi mật ngăn cản việc làm rỗng túi mật, do đó gan luôn nhận thông tin là túi mật đang đầy ( nhưng thực chất là đầy sỏi chứ k phải đầu dịch mật) do đó gan ít tiết ra dịch mật và thực phẩm trở nên khó tiêu hoá hơn.
Ít tiết dịch mật, đồng nghĩ với lượng chất béo hấp thu ít đi, cơ thể sẽ nghĩ rằng bạn đang trong tình trạng thiếu chất béo, nên nó sẽ tìm cách để giữ lại mỡ và... quá trình giảm cân của bạn trở nên thật khó khăn!
Sỏi mật tích tụ lâu ngày sẽ gây viêm túi mật, tắc ống dẫn mặc và nhiều tác hại khác cho gan.
Các tác hại khác như: hơi thở có mùi hôi, rối loạn chuyển hoá-trao đổi chất, người mệt mỏi, rụng tóc, vàng da,....
Nói tóm lại sỏi mật dù ít hay nhiều đều ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống của bạn!
5/ NĂM ĐIỂU NÊN LÀM ĐỂ NGỪA SỎI MẬT
Thứ nhất, bạn cần bổ sung đầy đủ chất dinh dưỡng vào chế độ ăn hằng ngày của mình, cơ thể cần 17 chất dinh dưỡng với số lượng nhất định để có thể tạo ra dịch mật.
Thứ hai, hạn chế tiêu thụ carbs tinh chế (đường tinh luyện, tinh bột...). Đây không chỉ là những loại calo 'rỗng' mà chúng còn cướp đi các khoáng chất như magiê và crom cũng như các vitamin nhóm B của bạn. Chúng cũng gây ra tăng đột biến insulin, khiến gan và túi mật của bạn căng thẳng hơn.
Thứ ba, tăng lượng magiê của bạn. Cho dù bạn sử dụng các sản phẩm chứa nhiều magiê như uống muối epsom - việc sử dụng magiê đã được chứng minh là có thể ngăn ngừa sự phát triển của sỏi mật. Nó cũng cần thiết để tạo ra mức axit dạ dày thích hợp.
Thứ tư, ăn các chất béo lành mạnh! Cơ thể của bạn cần chất béo tốt để giảm tỉ lệ chất béo xấu về mức an toàn. Chất béo lành mạnh bao gồm Ghee, dầu olive, dầu bơ và dầu dừa.
Thứ năm, 3-6 tháng nên tẩy sỏi gan mật 1 lần, tẩy sỏi gan bằng dầu olive và chanh là cách hiệu quả và an toàn để tống sỏi ra ngoài. Dầu olive là chất béo tốt, giúp hoà tan và làm mềm sỏi mật, đồng thời kích thích gan sản sinh mật lỏng mới, cuốn trôi những tinh thể mật tồn đọng trong túi mật.
Vitamin C trong chanh giúp tăng nhu động và làm sạch đường ruột, làm mềm các viên sỏi, giúp quá trình thải sỏi dễ dàng hơn, đồng thời vitamin C còn giúp gan, túi mật nhanh chóng phục hồi, chống viêm do sỏi gây ra.
Khi tẩy sỏi gan mật cần chú ý nằm nghiêng bên phải theo tư thế thai nhi để dịch mật từ túi mật dễ thoát ra ngoài, cuốn theo sỏi cũng đi luôn ra theo, đổ tất cả vào ống tiêu hóa.
Những tác hại mà sỏi mật gây ra thường đến chậm, khiến chúng ta lơ là để ý đến nó, đến khi nhận ra thì vấn đề đã thực sự nghiêm trọng . Vậy nên bạn hãy quan tâm đến túi mật của mình ngay từ bây giờ nhé!
-----------------------------------------------
BẾP NHÀ TRÂM ANH - LUÔN VÌ SỨC KHỎE CỦA BẠN
☎ 097 967 1145 / 097 642 1936
Địa chỉ: 22 Trần Hưng Đạo, Phường Hồng Hà, TP.Yên Bái